Dieta i odchudzanie -

Aminokwasy stanowią podstawowy budulec ludzkiego ciała. Ich rola w prawidłowym funkcjonowaniu organizmu człowieka jest nie do przecenienia. Czym są i jak jest ich funkcja?

Aminokwasy stanowią podstawowy element budujący białko. To organiczne związki chemiczne, które zawierają dwie grupy funkcyjne: kwasową grupę karboksylową - COOH oraz zasadową aminową - NH2. W ogólniejszym ujęciu aminokwasy zawierają dowolną grupę kwasową. Oprócz wymienionych już grup funkcyjnych każdy aminokwas ma także atom wodoru i charakterystyczny dla swego rodzaju tzw. podstawnik. Do najczęściej spotykanych podstawników należą reszty alifatyczne i aromatyczne, grupy hydroksylowe lub dodatkowe grupy aminowe i karboksylowe. Centrum aminokwasu stanowi węgiel. Wokół niego zgromadzone są cztery grupy, będące podstawnikami. Część aminokwasu związana z podstawowymi grupami funkcyjnymi jest niezmienna i pozostaje stale w aminokwasie. Różnice w typach aminokwasów są pochodną indywidualnych łańcuchów bocznych, charakterystycznych dla każdego ze związków. Grupy boczne mogą zatem różnić się:aminokwasy-1

- kształtem;

- rozmiarem;

- ładunkiem elektrycznym;

- reaktywnością;

- zdolnością do tworzenia wiązań hydrofobowych i wodorowych.

Poza białkami aminokwasy budują także enzymy, alkaloidy, enzymy, hormony peptydowe oraz glikopeptydy i większość toksyn. W białkach aminokwasy są połączone wiązaniami peptydowymi.

Część aminokwasów wspomaga biosyntezę istotnych dla funkcjonowania organizmu hormonów, tj. troksyna czy adrenalina. Proces syntezy aminokwasów przebiega zresztą inaczej u każdego rodzaju organizmów żywych. Rośliny są w stanie syntetyzować wszystkie aminokwasy. Zwierzęta (oraz człowiek) radzi sobie tylko z syntezą aminokwasów endogennych, natomiast egzogenne musi pobierać wraz z pokarmem.

Aminokwasy występują w dwóch formach- L i D. Tylko formy L są aktywne biologicznie, dlatego też wszystkie aminokwasy występujące w organizmach żywych mają właśnie formę L. Możemy więc pozwolić sobie na pomijanie przedrostka „l” w nazwach związków, o których będziemy mówić dalej.

W białkach budujących organizmy żywe występuje zestaw jednakowych dla wszystkich dwudziestu podstawowych i niezbędnych aminokwasów. Pozostałe aminokwasy w organizmie są zazwyczaj produktem modyfikacji posttranslacyjnych. Aby zapewnić organizmowi właściwy rozwój należy dostarczać mu takiego rodzaju białka, które są jednocześnie łatwo rozkładalne i pełnowartościowe - czyli zawierają wystarczającą ilość aminokwasów potrzebnych do przeprowadzenia procesu syntezy białek mięśniowych. Takimi białkami są np. białka serwatkowe.

Spośród ponad 300 znanych aminokwasów, które występują naturalnie, to właśnie ta podstawowa grupa 20 aminokwasów stanowi elementarną część budowy białek i peptydów. Zazwyczaj są  one hydrofilowe i zjonizowane w warunkach fizjologicznego pH.  

 


Lista tematów: